Merge pull request #623 from developer-overheid-nl/610-blogpost-over-hoe-digitale-overheid-verbeteren

610 blogpost over hoe digitale overheid verbeteren

Author: tomootes

blog/draft/img/jfk.png

@@ -0,0 +1,261 @@
+---
+draft: true
+authors: [tom-ootes]
+tags:
+  [
+    open-source,
+    community,
+    meetups,
+    toegankelijkheid,
+    digitale-soevereiniteit,
+    haven,
+    kubernetes,
+    adr,
+    nl-design-system,
+    devops,
+    informatiebeveiliging,
+  ]
+description: >
+  Hoe maak je als IT'er bij de overheid impact? Niet door harder te werken, maar
+  slimmer: via open source met breed bereik, kennisdeling op events, en
+  praktijkervaring omzetten in standaarden. Drie routes die je kunt nemen.
+
+image: ./img/nerds.jpg
+---
+
+# "Vraag niet wat je land voor jou kan doen – vraag wat jij voor je land kunt doen."
+
+Toegegeven, het is een beetje een melodramatische quote. Maar ik vond hem
+toepasselijk voor het thema van deze blogpost. Deze blogpost gaat namelijk over
+effectiever bijdragen aan een betere digitale overheid. De originele quote is
+van niemand minder dan J.F. Kennedy en komt uit zijn inauguratie-speech
+uit 1961. Met recht een andere tijd en plaats.
+
+Mijn inspiratie voor deze blogpost kreeg ik toen ik een paar weken terug mijn
+zoontje de fles aan het geven was op een nachtelijk uurtje, en me de volgende
+vraag overviel:
+
+<p style={{ fontSize:'1.75rem'}}>**"Aannemende dat ik mijn werkdag start met het ultieme doel om de digitale
+overheid beter te maken. Hoe doe ik dat dan zo effectief mogelijk?"**</p>
+
+<!-- truncate -->
+
+Die vraag probeer ik te beantwoorden in deze blogpost.
+
+Als je voor de overheid werkt dan probeer je natuurlijk al dag in dag uit de
+gang van zaken om je heen, in jouw organisatie te verbeteren, en werk je aan een
+betere overheid. In dit artikel schets ik opties om deze pogingen breder te
+trekken. Ik besef me natuurlijk dat het niet voor iedereen weggelegd is om
+tijdens werkuren ruimte te krijgen voor open source projecten en standaarden,
+waarschijnlijk overheerst de dagelijkse praktijk. De uitdaging ligt hem dan ook
+in het veranderen van de cultuur zodat deze investeringen voortaan in
+begrotingen worden meegenomen. Dit is de enige manier om het werken op eilandjes
+te doorbreken.
+
+![John F. Kennedy op September 12, 1962](./img/jfk.png) **John F. Kennedy op
+September 12, 1962**
+
+## Mijn motivatie
+
+In een wereld waarin de democratie onder druk staat denk ik dat het belangrijk
+is dat we een overheid hebben die haar digitalisering op orde heeft. Op dit
+moment is digitalisering nog te vaak de bottleneck als het gaat om uit te voeren
+beleid.
+
+Thema's als beveiliging, privacy, toegankelijkheid en digitale soevereiniteit
+zijn wat mij betreft minimale randvoorwaarden voor overheidsdiensten. Het zorgt
+ervoor dat burgers applicaties veilig kunnen gebruiken en dat er niemand wordt
+buiten gesloten. De overheid is voor kennis over die thema's afhankelijk van
+professionals. Ik ben zo'n professional, en ik wil die kennis graag inzetten.
+
+:::success[TL;DR]
+
+Wil je als IT'er effectief bijdragen aan een betere digitale overheid? Er zijn
+drie routes:
+
+- Draag bij aan **open source projecten** met breed bereik, zoals NL Design
+  System of OpenKAT.
+- Deel kennis door het organiseren van **events en meetups**.
+- Zet praktijkervaring om in **standaarden** zoals de API Design Rules of NeRDS.
+
+Zet dus in op kennisdeling met maximaal bereik.
+
+:::
+
+### Verschillende routes
+
+Het eerste idee dat bij mij kwam bovendrijven was dat als ik veel positieve
+impact wil maken, het belangrijk is om bij te dragen aan projecten met een groot
+bereik. Het liefst zijn dat dus projecten die overheidsbreed gebruikt kunnen
+worden.
+
+Nog een route zou kunnen zijn via kennisdeling. Als ik waardevolle kennis heb
+over mijn vakgebied, kan ik die het beste delen zodat de kwaliteit van
+dienstverlening als geheel beter wordt.
+
+Ik kwam op een aantal verschillende routes:
+
+## Door middel van open source
+
+Een open source project starten of eraan bijdragen kan een slimme manier zijn om
+jouw kennis toepasbaar te maken en deze verder te verspreiden.
+
+**Praktische voorbeelden**
+
+Een paar voorbeelden van wat je als IT'er bij de overheid allemaal kan bereiken
+door je kennis te vertalen naar een concreet open source project.
+
+### Als front-end developer; een datepicker (A11Y)
+
+Stel je voor. Je bent een front-end developer en hebt aan veel verschillende
+projecten gewerkt waarbij het nodig was een custom datepicker te bouwen die ook
+nog eens moest voldoen aan de WCAG richtlijnen. Als je dit wel eens gedaan hebt
+dan weet je dat dit een aardige klus is (en dat is een understatement). Wat als
+je zou besluiten deze opgedane kennis om te zetten in iets herbruikbaars,
+namelijk een datepicker component (bij voorkeur binnen NL Design-System).
+
+Elke keer als de datepicker weer wordt geïnstalleerd via NPM heb je winst
+behaald voor de overheid, omdat er nu ergens in een applicatie een beter
+bruikbare datepicker zit.
+
+![Een screenshot van de JQuery UI Datepicker](./img/jquery_datepicker.png)
+
+**Kennen jullie hem nog, de JQuery UI Datepicker?**
+
+### Als DevOps engineer; Kubernetes-kennis delen via Haven+
+
+Dan weer een andere rol. Stel je bent een DevOps engineer met ambitie en je
+helpt jouw organisatie door toe te werken naar een situatie waarin je
+Kubernetesclusters ook kunnen draaien zonder leverancierspecifieke componenten.
+Dan kan je hier andere organisaties ook wellicht mee helpen.
+
+#### Meewerken aan Haven+
+
+In dit geval is er al een project dat zich bezig houdt met het standaardiseren
+van een leverancier-agnostische Kubernetes opzet. Dit project heet Haven en
+heeft met Haven+ een standaard configuratie opgezet. De opzet is verkrijgbaar in
+zowel [Flux](https://gitlab.com/commonground/haven/havenplus/gitops-flux) als
+[ArgoCD](https://gitlab.com/commonground/haven/havenplus/gitops-argocd). Beide
+implementaties kunnen nog wel wat contributers gebruiken.
+
+### Als CISO; security-kennis delen met de mensen van OpenKAT
+
+Als chief information security officer (CISO) is het belangrijk op de hoogte te
+zijn van ontwikkelingen in de security-wereld. Daarbij kan het van pas komen om
+een goed netwerk te hebben waardoor je weet wat er bij andere organisaties
+speelt. Het deelnemen aan een open source project zoals OpenKAT (Kwetsbaarheden
+Analyse Tool) kan je dat netwerk opleveren. Door te investeren in het product en
+de mensen erachter te leren kennen begeef je je vanzelf in deze wereld en bouw
+je een netwerk op.
+
+#### Laat collega's tijd spenderen aan open source
+
+Als jouw rol CISO is, is er een gerede kans dat je collega's in je team hebt die
+je ook de ruimte kan geven om bij te dragen aan iets als OpenKAT. Als je als
+organisatie gebruik maakt van een open source project is het slim om personeel
+de kans te geven te investeren in dat project, zodat je in verbinding staat met
+het project en de mogelijkheid hebt een beetje bij te sturen. Zo heb je een
+stoel aan tafel, en het komt het project ten goede.
+
+### Begin met inner source
+
+Niet in elke organisatie kan je (helaas) direct een open source project
+beginnen. Of je voelt je er simpelweg nog niet klaar voor. In dat geval kan je
+jouw idee of component ook eerst als **inner source** project aanbieden en
+promoten. Waarschijnlijk heb je veel kennis van wat jouw organisatie nodig heeft
+en daardoor is de kans dat het project aanslaat groter dan dat je het direct een
+overheidsbrede insteek geeft.
+
+### Contribueren is niet altijd makkelijk
+
+Het gaat zeker even duren voordat jij effectief kan bijdragen aan het open
+source project van jouw keuze. Contribueren aan een groot open source project
+gaat altijd vele malen complexer zijn dan gewoon code pushen naar een interne
+repository waar niet veel mensen iets vinden van wat jij toevoegt. Toch is het
+het proberen waard, als je immers bijdraagt, creëer je veel meer waarde.
+
+Zie het als een skill die je jezelf eigen maakt, of een spier die je traint.
+
+## Werk aan bruikbare (technische) standaarden
+
+Ook is het nuttig om jouw praktijkervaring om te zetten in technische
+standaarden en validators. Voorbeelden van hoe bepaalde rollen kunnen bijdragen
+aan standaarden:
+
+### Als beleidsmedewerker of architect; richtlijnen opstellen via NeRDS
+
+Niet iedereen die wil bijdragen aan een betere digitale overheid is developer.
+Stel je bent beleidsmedewerker of architect en hebt de afgelopen jaren veel
+ervaring opgebouwd met het inkopen of beoordelen van digitale systemen. Je weet
+welke vragen je moet stellen, welke valkuilen er zijn bij aanbestedingen en
+welke eisen vaak ontbreken in programma's van eisen.
+
+Die kennis kan jij aandragen door middel van een bijdrage aan
+[**NeRDS**](https://minbzk.github.io/NeRDS/Over-NeRDS/) — de Nederlandse
+Richtlijn Digitale Systemen. NeRDS bundelt richtlijnen en praktische handvatten
+voor het verantwoord ontwerpen, ontwikkelen en inkopen van digitale systemen bij
+de overheid. Het project werkt open source en verwelkomt actief bijdragen: van
+feedback op bestaande richtlijnen tot het voorstellen van nieuwe.
+
+Elke richtlijn die jij bijdraagt of verbetert op basis van jouw praktijkervaring
+helpt andere organisaties betere keuzes te maken — bij elke nieuwe aanbesteding,
+elk nieuw systeem.
+
+![Een foto van een laptop met een sticker van NeRDS er op.](./img/nerds.jpg)
+**NeRDS is een project met potentie. Waar je ook rondloopt in de publieke
+sector, je ziet deze stickers steeds vaker.**
+
+### Als backend developer; API-kennis vastleggen in de API Design Rules
+
+Stel je bent een backend developer en hebt de afgelopen jaren tientallen REST
+API's gebouwd voor verschillende overheidsorganisaties. Je weet inmiddels uit
+ervaring welke fouten er steeds opnieuw worden gemaakt: inconsistente
+naamgeving, ontbrekende paginering, slecht gebruik van HTTP-statuscodes.
+
+Die kennis kun je omzetten in een concrete bijdrage aan de
+[API Design Rules](https://github.com/Logius-standaarden/API-Design-Rules/issues).
+Elke regel die jij toevoegt of verbetert, zorgt ervoor dat andere developers die
+onze tools draaien automatisch gewaarschuwd worden voor dezelfde valkuilen. Je
+kennis wordt zo een geautomatiseerde kwaliteitscheck voor de hele overheid.
+
+## Organiseer events tbv kennisdeling
+
+Nog een mooie manier om de overheid te verbeteren is events te organiseren waar
+kennisdeling centraal staat. Een aantal voorbeelden van wat je zou kunnen doen:
+
+- Organiseer een hackathon
+- Organiseer een demo-middag met borrel
+- Organiseer een faalcafé met positieve insteek. Laat seniors vertellen over
+  gemaakte fouten om te laten zien dat fouten maken iets menselijks is, en een
+  kans om te leren
+- Schrijf blogs voor het intranet en probeer discussies aan te zwengelen
+
+Je zult gesprekken hebben met echte mensen, erachter komen dat je heel veel
+dingen nog niet wist, en projecten leren kennen die relevant zijn voor je
+werkveld. Stiekem ben je als je de tijd neemt om collega's te spreken veel
+productiever dan als je achter je laptop zit.
+
+Meetups waarop gelijkgestemenden rondlopen zijn een ding waar ik zelf veel
+energie van krijg. Het gevoel ingebed te zijn, onderdeel van een groter geheel,
+en samen iets goeds te doen — dat is lastig te evenaren.
+
+## Conclusie
+
+De vraag waarmee ik begon — hoe maak ik mijn werkdag zo effectief mogelijk voor
+de digitale overheid — kan je natuurlijk op verschillende manieren beantwoorden.
+Maar er zijn wel duidelijke routes te onderscheiden: draag bij aan open source
+projecten met breed bereik, deel kennis via events en meetups, en zet
+praktijkervaring om in standaarden die anderen verder helpen.
+
+Wat ze gemeen hebben: het gaat altijd om kennisdeling en bereik. Een fix in een
+gedeelde component, een richtlijn in NeRDS, een regel in de API Design Rules —
+het zijn investeringen die zich keer op keer terugbetalen bij elke organisatie
+die er gebruik van maakt.
+
+Je hoeft niet alles tegelijk te doen. Kies de route die past bij waar jij goed
+in bent, en begin klein.
+
+<!-- prettier-ignore -->
+:::info[Kennis maken?]
+Kan jij wel wat meer developer.overheid.nl in je organisatie gebruiken? Mail naar developer.overheid@geonovum.nl voor een demo en/ of meer uitleg.
+:::

blog/draft/img/jquery_datepicker.png

@@ -192,7 +192,7 @@ html {
 }
 
 .navbar__icon-link:hover {
-  fill: var(--ifm-navbar-link-hover-color);
+  fill: var(--ifm-navbar-link-hover-coADMONlor);
 }
 
 .navbar__items {
@@ -656,3 +656,8 @@ input[type="search"]::-webkit-search-results-decoration {
 header.margin-bottom--xl > .avatar + a {
   text-decoration: underline;
 }
+
+.theme-admonition p,
+ul {
+  margin-bottom: 0.5rem;
+}